تبلیغات

کد دعای فرج برای وبلاگ

یاقوت سرخ - معرفی اجمالی نواب اربعه

معرفی اجمالی نواب اربعه

سه شنبه 11 خرداد 1389 06:29

نویسنده : مصطفی پاک نیت
ارسال شده در: مذهبی ،
نواب اربعه امام زمان عج


مشكلات و معضلات مردم و شیعیان در سال‌های آغازین دوران غیبت، با ابلاغ پیام‌های شفاهی و یا به وسیله نامه كه به دست امام زمان (عج) می‌رسید، و با استفاده از 4 نایب خاص كه توسط خود حضرت انتخاب می‌شد، رفع می‌شدند.

 

معرفی اجمالی نواب اربعه

 

 نواب چهارگانه افرادی هستند كه طبق دستور و فرمایش امام مهدی (عج) واسطه بین مردم و حضرت بودند.


آنچه در این نوشتار می‌آید، معرفی اجمالی نواب اربعه به ترتیب نیابتشان است.

*نایب اول


اولین نایب امام عصر (عج)، ابو عمرو عثمان بن سعید العمیر الأسدی است. عثمان بن سعید برای 3 امام نیابت كرده است. یعنی نایب امام علی النقی، امام حسن عسكری و حضرت مهدی (عج)بوده است و نیابش برای امام زمان (عج) از سال 260 هجری آغاز شد و تا 280 قمری ادامه یافت.

لقب‌های عثمان بن سعید عبارتند از: عمری، اسدی، عسكری، سمّان و زیّات. از میان این پنج لقب، 3 لقب اول به سبب انتساب وی به قبیله بنی‌اسد و منطقه نظامی سامراء و نسب خانوادگی اوست.
اما دو لقب دیگر یعنی سمّان و زیّات به این دلیل بوده است كه وی به سبب وحشت از حاكمیت استبداد عباسی به منظور تقیّه و مخفی كردن امر نظارت خویش از جانب حضرت ولی عصر (عج) در ظاهر تجارت روغن می‌كرد و در پوشش روغن‌فروشی به مسؤولیت خطیر سفارت می‌پرداخت و با قرار دادن نامه‌های مردم در ظرف‌های مخصوص حمل آب و پوست‌های مخصوص حمل روغن، به سوی حضرت مهدی (عج) ارسال و جواب اخذ می‌كرد.
یكی از افتخارات زندگی عثمان بن سعید این بود كه وی در زمان 3 امام معصوم (ع) می‌زیست و آنها را درك كرد و از طرف آن امامان بزرگوار تأیید شده است. عثمان بن سعید تنها 11 سال سن داشت كه افتخار خدمت به امام هادی (ع) نصیبش شد.
از دیگر افتخارات وی این بود كه پس از شهادت امام هادی (ع) وكالت خاص امام حسن عسگری را عهده شد. همچنین پس از تولد امام دوازدهم، امام حسن عسگری به عثمان بن سعید دستور داد تا گوشت و نان بخرد و در میان تهی‌دستان تقسیم كند و تعدادی گوسفند به سلامتی امام مهدی (عج) عقیقه كند.
عثمان بن سعید، مورد وثوق و اعتماد 3 امام بزرگوار بوده است و از ناحیه امام هادی (ع)، امام حسن عسگری (ع) و حضرت حجت (عج) در مدج و امانت‌دار بودن و عفیف بودن وی توقیع صادر شده است.
امام حسن عسگری (ع) در سخنانش به احمد بن اسحاق، فرموده است: «عمری و پسرش هر دو ثقه و مورد اعتماد هستند، هر آنچه از سوی من برای تو آوردند، تردید مكن كه از سوی ما است و هر چه می‌گویند از جانب ما است. بنابراین سخنان آن دو را بشنو و پیروی آنان نما و بدان كه هر دو امین و مورد اعتماد هستند.»(1)

*نایب دوم


محمد بن عثمان بن سعید العمری، دومین نایب خاص امام مهدی (عج) است كه از سال 280 تا 305 قمری به مدت 25 سال نایب امام عصر (عج) و پل ارتباطی آن حضرت با مردم بود.

ابوجعفر عنوان كنیه محمد عثمان بود كه با القابی مانند عمری، عسكری و زیّات مورد خطاب قرار می‌گرفت.
نایب خاص امام مهدی (عج) بودن، بزرگترین افتخار زندگی محمد بن عثمان است. همچنین این عالم فقیه، مورد توفیق امام حسن عسگری (ع) قرار گرفته و توقیع ناحیه حضرت در وصف او و پدرش صادر شده است. (2)
امام مهدی عج در رحلت پدرش «عثمان بن سعید» به محمد بن عثمان تسلیت گفت. (3)

*نایب سوم


ابوالقاسم حسین بن روح نوبختی، سومین نایب امام عصر (عج) است كه پس از وفات محمد بن عثمان در سال 305 قمری به این مقام دست یافت و به مدت 21 سال تا سال 326 قمری راه ارتباط مردم با امام (عج) بود.

كنیه حسین بن روح، ابوالقاسم و لقبش نوبختی بود.
وی مردی اندیشمند و پرآوازه بود و پیش از آنكه به مقام سومین نایب خاص امام مهدی (عج) منصوب شود مورد اعتماد و وثوق دومین نایب حضرت هم بود و محمد بن عثمان او را رابط میان خودش و بزرگان شیعه قرار داده بود و حسین بن روح دستورات و تصمیمات اهل بیت (ع) و اخبار نهانی آنها را به نقاط مختلف كشور پهناور اسلامی می‌رساند و بزرگان شیعه را خبر می‌كرد.
از افتخارات زندگی حسین بن روح باید گفت كه وی در زمان خودش دارای شخصیت پرآوازه و معروف بود، چون قبلاً تصدی نیابت خاص محمد بن عثمان را داشت و حتی ناظر املاك محمد بن عثمان بود است و نیز رابط بین محمد بن عثمان و بزرگان شیعه و وكیل از طرف او بود.
همچنین آنقدر مورد احترام و امین مردم بود كه اهل سنت نیز او را تكریم می‌كردند. در ضمن باید عنوان كرد كه پیش از رحلت دومین نایب خاص، فرمانی از جانب امام عصر (عج) صادر شد كه به موجب آن جناب محمد بن عثمان دستور یافت تا حسین بن روح را به جای خویش معرفی كند و او نیز چنین كرد.

*نایب چهارم


ابوالحسن علی محمد سمری، چهارمین نایب خاص امام مهدی (عج) است كه در سال 326 قمری و به دنبال وفات حسین بن روح به نیابت انتخاب شد و تا نیمه شعبان سال 329 قمری به مدت 3 سال وظیفه انتقال پیام بین شیعیان و امام زمان (عج) را به عهده داشت.

علی بن محمد سمری كه كنیه‌اش ابوالحسن بود، شخصیت وارسته توأم با شكوه و عظمت داشت.
وی از نظر تقوی دارای موقعیت خاص و فوق‌العاده بود.
از كرامت‌های او این بود كه در بغداد خبر از رحلت «ابن باویه قمی» پدر شیخ صدوق كه در ری زندگی می‌كرد داد و گفت: «در این ساعت ابن باویه قمی، چشم از جهان فرو بست» گروهی از شیعیان كه در حضورش بودند، ماه و روز و ساعتی را كه فرموده بود را یادداشت كردند و پس از 17 روز كه خبر رحلت ابن بابویه قمی به بغداد رسید، دیدند كاملاً با نوشته آن روز كه جناب سمری فرموده بود، تطبیق دارد.
نیابت خاص با رحلت او پایان یافت و پس از آن نیابت عامه آغاز شد و همزمان پایان یافتن غیبت صغری شیعه وارد دوران غیبت كبری شد.
محل نیابت این چهار تن در بغداد بوده و آنها در همان شهر مدفون شدند و مزارشان در حال حاضر نیز معروف و مشخص است.

پی‌نوشت‌ها:

1ـ اصول كافی، جلد 1، صفحه 330 و غیبت طوسی، صفحه 219
2ـ رجوع شود به توضیح پیشین
3ـ كمال‌الدین، جلد 2، صفحه 510 و غیبت طوسی، صفحه 220
4ـ برای تحقیق بیشتر به كتاب غیبت شیخ طوسی، صفحه 227 مراجعه كنید

 

منبع: فارس




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: نواب امام زمان ، نایبان امام زمان ، نواب اربعه امام زمان ، معذفی نواب خاص امام زمان ، ابو عمرو عثمان بن سعید العمیر الأسدی ، عثمان بن سعید ، عمری ، اسدی ، عسكری ، سمّان و زیّات ، امام حسن عسگری ، حضرت مهدی عج ، محمد بن عثمان بن سعید العمری ، ابوالقاسم حسین بن روح نوبختی ، ابوالحسن علی محمد سمری ،
آخرین ویرایش: - -